انتخاب قهوه مثل انتخاب غذا سلیقهای است؛ اما سلیقهتان را میشود کشف کرد. در این راهنما از چیزهایی شروع میکنیم که میدانید دوست دارید (شکلات تلخ یا میوه، با شیر یا بدون شیر) و بعد قدمبهقدم سه انتخاب اصلی را مرور میکنیم: گونه دانه، درجه رست و روش دمآوری.
پاسخ کوتاه: برای انتخاب قهوه مناسب سه چیز را مشخص کنید: ۱) گونه (عربیکا برای عطر و نرمی، روبوستا برای قدرت و کافئین، میکس برای تعادل)، ۲) درجه رست (روشن برای طعم میوهای، مدیوم برای تعادل، دارک برای طعم شکلاتی و قوی) و ۳) روش دمآوری خودتان. اگر شکلات و آجیل دوست دارید سراغ آمریکای لاتین با رست مدیوم بروید و اگر میوه و گل، عربیکای آفریقایی با رست روشن.
آنچه در این مقاله میخوانید:
- از طعمهایی که دوست دارید شروع کنید
- عربیکا، روبوستا یا میکس؟
- چه رستی؟
- قهوه را چطور مینوشید؟
- چقدر قدرت و کافئین میخواهید؟
- با چه ابزاری دم میکنید؟
- خاستگاه چه نقشی دارد؟
- یک آزمایش ساده برای شناخت ذائقه
- اصطلاحاتی که روی بسته قهوه میبینید
- تازگی؛ فاکتوری که نباید از آن گذشت
- سوالات متداول
- جمعبندی
از طعمهایی که دوست دارید شروع کنید
| اگر این را دوست دارید | این قهوه را امتحان کنید |
|---|---|
| شکلات تلخ و کاکائو | رست دارک و میکسهای شکلاتی؛ قهوههای تلخ و قدرتمند |
| شکلات شیری و کارامل | عربیکای آمریکای لاتین با رست مدیوم؛ قهوه عربیکا هندوراس مارکالا |
| میوهها و مرکبات | عربیکای آفریقایی؛ قهوه عربیکا مالاوی مزوزو، رست مدیوم و قهوه عربیکا مالاوی مزوزو، رست مدیوم لایت |
| گلها و عطرهای ظریف | اتیوپی و پاناما؛ قهوههای خوشعطر |
| آجیل و ادویه | خاستگاههای آسیایی و مکزیک؛ قهوه عربیکا مکزیک چیاپاس |
| فقط یک قهوه خوب بدون دردسر | قهوههای متعادل و همهپسند |
عربیکا، روبوستا یا میکس؟
| ویژگی | عربیکا | روبوستا |
|---|---|---|
| طعم | شیرین، خوشعطر، میوهای یا شکلاتی | تلخ، پرقدرت، خاکی و کاکائویی |
| اسیدیته | متوسط تا زیاد | کم |
| کافئین | حدود ۱٫۲ تا ۱٫۵ درصد | حدود ۲ تا ۲٫۷ درصد |
| کرما در اسپرسو | متوسط | زیاد |
- عربیکا را انتخاب کنید اگر عطر و طعم برایتان مهمتر از قدرت است؛ مثلاً قهوه عربیکا کلمبیا هویلا با نت شکلات، کارامل و سیب، یا قهوه عربیکا برزیل سرادو با نت کارامل و بادام.
- روبوستا را انتخاب کنید اگر قهوه تلخ و پرکافئین دوست دارید؛ مثلاً قهوه روبوستا ویتنام داک لاک یا قهوه روبوستا اوگاندا بوگیسو. راهنمای کامل در دانه قهوه روبوستا را چطور بشناسیم و انتخاب کنیم؟
- میکس را انتخاب کنید اگر هر دو را میخواهید؛ مثلاً قهوه میکس روزانه کویا یا قهوه میکس با عربیکای اتیوپی. نسبتهای رایج را در قهوه ۸۰ ۲۰ چیست و قهوه هفتاد سی ببینید.
چه رستی؟
رست (برشتهکاری) بیشترین تأثیر را بر طعم فنجان دارد:
- مدیوم لایت: اسیدیته روشن، نتهای میوهای و گلی؛ مناسب دمآوری دستی.
- مدیوم: شیرین، کاراملی، متعادل؛ مناسب تقریباً همه روشها.
- دارک: شکلاتی، برشته و پرقدرت؛ مناسب اسپرسو و نوشیدنیهای شیری.
اگر مطمئن نیستید، رست مدیوم امنترین انتخاب است. جزئیات بیشتر در درجه رست قهوه؛ لایت، مدیوم و دارک.
قهوه را چطور مینوشید؟
- بدون شیر و شکر: عربیکای تکخاستگاه؛ طعمهای ظریف دیده میشوند. قهوه عربیکا السالوادور سانتا آنا با نت کاکائو، کارامل و تافی انتخاب شیرینی است.
- با شیر: قهوهای با بادی بیشتر و رست تیرهتر؛ بهترین قهوه برای لاته را بخوانید.
- با شکر: تقریباً هر قهوهای؛ اما قهوههای شیرینتر نیاز به شکر را کم میکنند.
چقدر قدرت و کافئین میخواهید؟
روبوستا تقریباً دو برابر عربیکا کافئین دارد. اگر به کافئین حساسید یا عصرها قهوه مینوشید، عربیکای خالص انتخاب کنید؛ اگر قهوه را برای انرژی و بیدار ماندن مینوشید، قهوههای انرژیزا و پرکافئین را ببینید. جزئیات بیشتر در خرید قهوه بر اساس میزان کافئین.
با چه ابزاری دم میکنید؟
| روش دم | رست پیشنهادی | گونه پیشنهادی | راهنما |
|---|---|---|---|
| اسپرسو | مدیوم تا دارک | میکس | قهوه مناسب برای اسپرسو |
| موکاپات | مدیوم تا دارک | میکس | بهترین قهوه برای موکاپات |
| فرنچ پرس | مدیوم تا دارک | عربیکا یا میکس | بهترین قهوه برای فرنچ پرس |
| قهوهساز فیلتری | مدیوم لایت تا مدیوم | عربیکا | بهترین قهوه برای قهوه ساز فیلتری |
| V60 و کمکس | مدیوم لایت | عربیکای تکخاستگاه | قهوه مناسب برای دم آوری دستی |
اگر اسپرسوساز خانگی دارید، بهترین قهوه برای اسپرسوساز خانگی و برای آشنایی با روشهای بدون فشار، قهوه دمی چیست را هم بخوانید.
خاستگاه چه نقشی دارد؟
خاستگاه مثل امضای طعم است. چند قاعده کلی:
- آفریقا (اتیوپی، کنیا): گلی، مرکباتی و سرزنده.
- آمریکای مرکزی و جنوبی (کلمبیا، برزیل، گواتمالا): شکلاتی، کاراملی و متعادل.
- آسیا و اقیانوسیه (سوماترا، هند): پربادی، خاکی و ادویهای.
برای شروع، قهوهای مثل قهوه میکس فیلتر هوس با پروفایل گلی و مرکباتی یا قهوه میکس شکلاتی کویا را امتحان کنید تا ببینید ذائقهتان به کدام سمت میرود.
یک آزمایش ساده برای شناخت ذائقه
- دو قهوه متفاوت بخرید: یکی آفریقایی و روشن مثل قهوه عربیکا کنیا نیری و یکی آمریکای لاتین مثل قهوه عربیکا هندوراس مارکالا.
- هر دو را با یک روش و یک نسبت دم کنید.
- کنار هم بچشید و یادداشت کنید کدام را بیشتر دوست داشتید.
- دفعه بعد در همان جهت جلو بروید: روشنتر یا تیرهتر، میوهایتر یا شکلاتیتر.
اصطلاحاتی که روی بسته قهوه میبینید
- بادی: وزن و غلظت قهوه در دهان؛ مثل تفاوت شیر کمچرب و پرچرب.
- اسیدیته: سرزندگی و ترشی ملایم؛ مثل طعم سیب یا مرکبات، نه ترشی سرکه.
- نت طعمی: طعمهایی که قهوه یادآوری میکند؛ در قهوه اضافه نشدهاند.
- فرآوری: روش جدا کردن دانه از میوه قهوه؛ شسته (تمیزتر)، طبیعی (شیرینتر و پربادیتر)، هانی (بین این دو).
تازگی؛ فاکتوری که نباید از آن گذشت
قهوه تازه رستشده بیشترین عطر را دارد. دانه را ترجیحاً کامل بخرید، در ظرف دربسته و دور از نور و رطوبت نگه دارید و هر بار به اندازه همان دم آسیاب کنید. پودر آماده چند روز بعد از آسیاب بخش بزرگی از عطرش را از دست میدهد.
سوالات متداول
برای شروع کدام قهوه را بخرم؟
یک میکس رست مدیوم با حدود ۷۰٪ عربیکا؛ مثلاً قهوه میکس روزانه کویا. هم با اسپرسو خوب است و هم با موکاپات و فرنچ پرس. گزینههای مشابه را در قهوههای متعادل و همهپسند ببینید.
قهوه تلخ بهتر است یا ترش؟
هیچکدام؛ قهوه خوب متعادل است. تلخی زیاد معمولاً از رست تیره یا عصارهگیری بیش از حد و ترشی زیاد از عصارهگیری ناقص میآید. در تلخی و ترشی قهوه از کجاست بیشتر بخوانید.
دانه بخرم یا پودر؟
اگر آسیاب دارید حتماً دانه؛ طعم و عطر آن خیلی بیشتر میماند. اگر آسیاب ندارید، هنگام سفارش درجه آسیاب روش دمآوری خود را انتخاب کنید؛ آسیاب کردن در کویا هزینه جداگانه ندارد.
قهوه گرانتر یعنی خوشمزهتر؟
نه لزوماً؛ قهوه خوشمزه قهوهای است که با ذائقه و روش دم شما جور باشد.
چطور بفهمم قهوه تازه است؟
تاریخ رست را بپرسید و هنگام دم به بلوم (پف کردن قهوه با آب داغ) دقت کنید؛ قهوه تازه بیشتر پف میکند.
جمعبندی
انتخاب قهوه با طعمهایی شروع میشود که از قبل دوست دارید. بعد سه سؤال را جواب دهید: چه گونهای، چه رستی، چه روش دمی. اگر هنوز مطمئن نیستید، یک میکس رست مدیوم بخرید و با آزمایش دو قهوه متضاد، به سمت عربیکاهای خوشعطر یا روبوستاهای پرقدرت بروید. همه گزینهها در دانه قهوه عربیکا، دانه قهوه روبوستا و دانه قهوه میکس هستند.
بیشتر بخوانید: طرز تهیه قهوه در خانه به ۷ روش، تفاوت قهوه عربیکا و روبوستا